Last updated: 21 พ.ย. 2569 | 163 จำนวนผู้เข้าชม |
ท่ามกลางสมรภูมิอุตสาหกรรมยานยนต์โลกที่กำลังเปลี่ยนผ่านสู่ยุคพลังงานสะอาดเต็มรูปแบบ ประเทศไทยในฐานะ "ดีทรอยต์แห่งเอเชีย" กำลังเผชิญโจทย์ท้าทายครั้งสำคัญในการรักษาสมดุลระหว่างการดึงดูดคลื่นการลงทุนยานยนต์ไฟฟ้า (EV) รุ่นใหม่ กับการประคองและยกระดับฐานการผลิตเดิมที่มีห่วงโซ่อุปทานยานยนต์สันดาปขนาดใหญ่ฝังรากลึกอยู่ในประเทศ
ล่าสุด เมื่อวันที่ 20 พฤศจิกายน 2569 ทีมเศรษฐกิจรัฐบาลไทยนำโดย นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง พร้อมด้วย นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม และ นายนฤตม์ เทอดสถีรศักดิ์ เลขาธิการคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (บีโอไอ) ได้เดินสายเปิดโต๊ะเจรจาเชิงรุกถึงกรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น เป็นการพบปะผู้บริหารระดับสูงของ 6 ค่ายรถยนต์ยักษ์ใหญ่ ได้แก่ โตโยต้า ฮอนด้า อีซูซุ มิตซูบิชิ มาสด้า และนิสสัน

การเยือนค่ายยักษ์ใหญ่ญี่ปุ่นครั้งนี้ไม่เพียงเป็นการสร้างความชัดเจนทางนโยบาย แต่ยังนำไปสู่การประกาศแผนลงทุนครั้งใหญ่ของ 6 ค่ายรถญี่ปุ่นรวมมูลค่ากว่า 134,000 ล้านบาท ในช่วง 5 ปีข้างหน้า (ปี 2569–2573) เพื่อยกระดับประเทศไทยสู่ฐานการผลิตและส่งออกยานยนต์ยุคใหม่
โครงสร้างภาษีสรรพสามิตรถยนต์ใหม่: "ใครลงทุน-ใช้ชิ้นส่วนไทย คนนั้นได้ไปต่อ"
หัวใจสำคัญของการหารือครั้งนี้ คือการที่ภาครัฐได้กางพิมพ์เขียว โครงสร้างภาษีสรรพสามิตรถยนต์ใหม่ ซึ่งออกแบบมาเพื่อสร้างความเป็นธรรมและจูงใจให้เกิดการลงทุนระยะยาวในประเทศไทยอย่างแท้จริง โดยมีกลไกหลักที่ชัดเจน 2 ด้าน ได้แก่:
"รัฐบาลมุ่งสร้างการแข่งขันที่เป็นธรรมและเท่าเทียมสำหรับทุกเทคโนโลยี ผู้ประกอบการที่ลงทุนและเติบโตไปกับประเทศไทยจะได้รับการสนับสนุน เพื่อร่วมกันยกระดับอุตสาหกรรมยานยนต์ไทยให้แข่งขันได้และเติบโตอย่างยั่งยืน" — นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ ยันยันถึงเจตนารมณ์หลักของรัฐบาล
เจาะลึกแผนลงทุน 1.34 แสนล้านบาทของ 6 ค่ายยักษ์ญี่ปุ่น
ความชัดเจนของโครงสร้างภาษีใหม่ได้ปลดล็อกความกังวลและสร้างความเชื่อมั่นให้ค่ายรถญี่ปุ่นเดินหน้าแผนธุรกิจในไทยอย่างเต็มกำลัง โดยสถิติจากบีโอไอระบุว่า ตั้งแต่ปี 2564 ถึงเดือนกันยายน 2569 นักลงทุนญี่ปุ่นได้ยื่นขอรับการส่งเสริมการลงทุนในอุตสาหกรรมยานยนต์ไทยไปแล้วถึง 367 โครงการ มูลค่ากว่า 79,000 ล้านบาท ซึ่งเป็นกลุ่มอุตสาหกรรมที่ญี่ปุ่นลงทุนสูงสุดในไทย และกำลังจะต่อยอดด้วยงบลงทุนใหม่อีก 1.34 แสนล้านบาท ผ่านยุทธศาสตร์เฉพาะตัวของแต่ละค่าย ดังนี้
ค่ายรถยนต์ | ทิศทางเทคโนโลยีและผลิตภัณฑ์เป้าหมาย | แผนพัฒนาฐานผลิตและห่วงโซ่อุปทานในไทย |
| โตโยต้า (Toyota) | ลงทุนครอบคลุมทุกเทคโนโลยี ทั้ง HEV, BEV และรถพลังงานไฮโดรเจน (FCEV) | ปั้นไทยเป็นฐานผลิต รถกระบะ FCEV รุ่นใหม่ เพื่อส่งออกทั่วโลก ควบคู่การยกระดับผู้ผลิตชิ้นส่วนไทย |
| ฮอนด้า (Honda) | มุ่งเน้นกลุ่ม Smart Hybrid (ผสานเทคโนโลยีไฮบริดประหยัดน้ำมันกับ Smart Car) | เร่งการลงทุนพัฒนารถยนต์รุ่นใหม่ พร้อมจัดหาและพัฒนาชิ้นส่วนสำคัญในประเทศ |
| อีซูซุ (Isuzu) | ผลักดันรถกระบะ BEV, รถบรรทุกไฮโดรเจน (FCEV) และเชื้อเพลิงชีวภาพ (B20 / ทดสอบ B30) | รักษาแชมป์ศูนย์กลางการผลิตและส่งออกรถกระบะและรถเพื่อการพาณิชย์ของภูมิภาค |
| มิตซูบิชิ (Mitsubishi) | เน้นเทคโนโลยี Hybrid (HEV) และ Plug-in Hybrid (PHEV) | ลงทุนเพิ่มเติมเพื่อต่อยอดเทคโนโลยีพลังงานไฟฟ้าสำหรับ รถกระบะและรถอเนกประสงค์ (PPV) |
| มาสด้า (Mazda) | พัฒนาสายการผลิตรถยนต์ Mild Hybrid (MHEV) และเตรียมความพร้อมสู่ตลาด BEV | ปรับปรุงสายการผลิตในไทยด้วยระบบอัตโนมัติ (Automation) เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน |
| นิสสัน (Nissan) | ยกระดับเทคโนโลยีการผลิตยานยนต์ยุคใหม่ | ขยายการลงทุนเพื่อพัฒนาเครือข่ายซัพพลายเชนและยกระดับทักษะบุคลากรไทย |
นอกเหนือจากสายการผลิตแล้ว ทุกค่ายยังเห็นพ้องที่จะร่วมกันลงทุนด้านการวิจัยและพัฒนา (R&D) การนำระบบอัตโนมัติมาใช้ และการพัฒนาทักษะวิศวกรและช่างเทคนิคไทยให้เชี่ยวชาญด้านระบบขับเคลื่อนไฟฟ้าและชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง

โจทย์ใหญ่บนโต๊ะเจรจา: ฟื้นตลาดกระบะ-ปลดล็อกกฎระเบียบ
แม้ทิศทางการลงทุนจะสดใส แต่ในวงหารือ ภาคเอกชนญี่ปุ่นได้สะท้อนข้อกังวลและยื่นข้อเสนอเชิงนโยบายที่สำคัญ เพื่อให้การเปลี่ยนผ่านเป็นไปอย่างราบรื่นและแข่งขันได้จริงในตลาดโลก:
1.ความยืดหยุ่นด้านชิ้นส่วนยานยนต์ไฟฟ้า: เสนอให้ทบทวนกรอบระยะเวลาการบังคับใช้เงื่อนไขการผลิตชิ้นส่วนสำคัญ (e-Parts) สำหรับรถ HEV และหลักเกณฑ์การใช้ชิ้นส่วนระดับชุดประกอบสำหรับรถ BEV เพื่อให้โรงงานและซัพพลายเออร์ไทยมีเวลาปรับตัวและพัฒนาเทคโนโลยีได้ทัน
2.มาตรการกระตุ้นตลาดในประเทศที่ซบเซา: โดยเฉพาะตลาด "รถกระบะ" ซึ่งเป็น Product Champion ของไทยที่กำลังชะลอตัว เอกชนได้เสนอแนวคิด โครงการรถเก่าแลกรถใหม่ (Trade-in) และการนำเกณฑ์การปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ ( ) มาออกแบบแรงจูงใจให้ผู้บริโภคเปลี่ยนมาใช้รถรุ่นใหม่ที่สะอาดขึ้น
3.การลดอุปสรรคด้านกฎระเบียบและมาตรฐาน: เรียกร้องให้ภาครัฐลดขั้นตอนที่ซ้ำซ้อนในกระบวนการตรวจสอบมาตรฐานและพิธีการศุลกากร กำหนดไทม์ไลน์บังคับใช้มาตรฐานมลพิษ Euro 6 ให้ชัดเจน รวมถึงกำกับดูแลการผลิตชดเชยตามเงื่อนไขมาตรการ EV3.0 และ EV3.5 อย่างเข้มงวดเพื่อรักษาความเป็นธรรมในการแข่งขัน
ก้าวต่อไปของอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย
การขานรับมาตรการรัฐของ 6 ค่ายรถยนต์ญี่ปุ่นในครั้งนี้ถือเป็นสัญญาณบวกครั้งสำคัญที่ยืนยันว่าประเทศไทยยังคงเป็นยุทธศาสตร์หลักที่ขาดไม่ได้ในห่วงโซ่การผลิตยานยนต์ระดับโลก อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จของเม็ดเงินลงทุน 1.34 แสนล้านบาทนี้ จะเกิดขึ้นได้อย่างสมบูรณ์ก็ต่อเมื่อภาครัฐสามารถนำข้อเสนอของภาคเอกชนไปแปลงเป็นมาตรการปฏิบัติที่รวดเร็ว ชัดเจน และสมดุล ทั้งในแง่ของการประคองกำลังซื้อในประเทศ การบังคับใช้กติกาการแข่งขันอย่างเป็นธรรม และการดึงผู้ผลิตชิ้นส่วนไทยให้ก้าวข้ามผ่านยุคเปลี่ยนผ่านทางเทคโนโลยีไปพร้อมกันได้อย่างยั่งยืน
ที่มา : เว็บรัฐบาลไทย